1 . ميته سگ و خوكى كه در خشكى زندگى ميكنند ؛ اينها تمام اجزايشان نجس است و به فتواى مشهور ، معاوضه بر اعيان نجسه جايز نيست ؛ حتى اگر داراى منافع حلالى هم باشند . 2 . ميته حيواناتى كه داراى خون جهنده‌اند و اگر با شرايط ذبح شوند مذكّى و پاك ميباشند ، ولو حرام‌گوشت باشند ، اما اكنون بدون شرايط ذبح شده‌اند يا به مرگ طبيعى مرده و به ميته تبديل گشته‌اند . 3 . ميته حيواناتى كه داراى خون جهنده نيستند و مردار آنها پاك است ؛ ولو خوردن آنها حرام باشد . مثل انواع ماهى ، مار ، عقرب و ملخ . البته در خصوص قورباغه و عقرب شيخ طوسى و قاضى ابن براج با مشهور مخالفند و حكم به نجاست نمودهاند . « 1 » در ميان اهل سنت هم فتواى مشهور ، طهارت ميته اين حيوانات است ولى شافعيها فتوى به نجاست دادهاند . « 2 » مطلب اول : با توجه به اين مقدمه ، مطلب اول درباره خريد و فروش اجزاى ميته حيواناتى است كه داراى خون جهنده‌اند . معاوضه بر خود ميته اين حيوانات قبلًا در مسأله اول ذكر شد كه چون نجس العين ميباشند به فتواى مشهور ، حرام است . خريد و فروش اجزايى كه حيات در آنها حلول مىكند - مثل پوست اين حيوانات - نيز همان حكم را دارد ؛ هرچند پوستشان قابل انتفاع است . در اينجا اصل ، جواز انتفاع است ، ولى معاوضه بر عين نجس حرام است . خريد و فروش اجزايى - همچون دنبه - كه از حيوان زنده جدا شده است همين حكم را دارد . خريد و فروش اجزايى كه حيات در آنها حلول نميكند و داراى منفعت حلال مورد نظر عقلا هم هست ، مثل موى بدن حيوان ، پشم و كرك آن ، مورد بحث است و فقها فتوا به جواز بيع دادهاند و نظر حضرت امام نيز همين است زيرا مقتضى ( ماليت ) براى جواز معامله موجود است ، مانع ( نجاست ) هم مفقود است و وقتى مانعى نبود سيره

--> ( 1 ) . النهايه ، ص 6 ؛ المهذب البارع ، ج 1 ، ص 26 . ( 2 ) . الفقه على المذاهب الاربعه ، ج 1 ، ص 10 .